اتوکلاو صنعتی

به طور کلی به دستگاهی که مواد را جهت استریلزاسیون  ،خشک کردن، گرفتن رطوبت یا سم زدایی داخل ان قرار می دهند  تا با استفاده از درجه حرارت یا فشار بخار فرآیند خواسته شده انجام گیرد اتوکلاو میگویند.

تاریخچه استفاده از بخار جهت استریل کردن به سالهای خیلی دور برمیگردد اما مابین سالهای 1799-1729 اولین دستگاه اتوکلاو جهت این امر توسط ایتالیایی ها کشف ومورد استفاده قرار گرفت

در صنعت امروز استفاده از اتوکلاو صنعتی در نقاط مختلف صنعت همانند لاستیک ،چوب، شیشه ، ریسندگی، صنایع غذایی ،بیمارستان ها کاربرد زیادی دارند اما شاید یکی از مهم ترین بخش های استفاده از اتو کلاو صنعتی جهت استفاده از بلوک های سبکAAC  میباشد.

ظرفیت و نوع طراحی اتو کلاو نسبت به درخواست مشتری بوده که برای انجام چه منظوری از اتو کلاو استفاده مینماید

قسمت های مختلف اتوکلاو

اتوکلاو نیز مانند سایردستگاه های صنعتی ابتدا با توجه به نیاز مشتری و نوع کاربری ان طراحی اولیه شده وسپس با توجه به ضخامت ،قطر ،طول ،نوع دستگاه(عمودی یا افقی بودن) متریال آن انتخاب و تهیه میگردد.

1-درب دستگاه  اتوکلاو :مهم ترین و حساس ترین قسمت دستگاه اتوکلاو درب آن میباشد که با توجه به نوع طراحی و ساخت ان آنها را به 3 دسته مهم و کلی دسته بندی نمود

1-1درب بازشونده توسط پیچ و مهره : این نوع درب که ساده ترین نوع درب اتوکلاو میباشد و از لحاظ اقتصادی نیز دارای کمترین هزینه بوده عیب بزرگ این درب زمان طولانی جهت باز و بست کردن درب میباشد که در کارهای حساس و تولید روزانه فراوان مورد استفاده قرار نمیگیرد.

 

1-2. درب بازشونده توسط اهرم دنده شانه ای: این نوع درب که نسبت به نوع اول درب اتوکلاو محکم تر و مستحکم تر بوده و با نوع طراحی منحصر به فرد در اتوکلاو با فشارهای معمولی و متوسط مورد استفاده قرار میگیرد که دارای یک نوع اهرم خاص که به آن دنده شانه ای میگویند و قسمتی ار آن در روی بدنه درب  اتوکلاو قرار گرفته به صورت مستقیم به هم چفت شده با چرخشی که اپراتور به دسته آورده باعث باز شدن درب اتوکلاو میگردد.

1-3درب بازشونده کاملا اتوماتیک: این نوع درب که معمولا در اتوکلاو های بزرگ(با فشارو قطر بزرگ) مورد استفاده قرار میگیرد بصورت کاملا اتوماتیک توسط سیستم هیدرولیک یا پنوماتیک یا برقی باز و بسته  میشود توسط وزنه ای که در بالای درب اتوکلاو موجود میباشد (بصورت عمودی یا افقی) باز و بسته میگردد. قسمت های مهم این نوع درب عبارتند از وزنه یاتاقان های مربوطه،بازوی مرکزی،شفت مرکزی،دنده مربوطه و سایر قسمت ها.

نکته مهم و حائز اهممیت در خصوص تمامی دربهای اتوکلاو آب بندی و عدم نشت بخار یا هر سیال دیگری در هنگام کارکرد است که این مسئله با توجه به ماشینکاری(تراشکاری) تمامی قسمت های درگیر شونده درب اتوکلاو در مجموعه انرژی بخار گستر کاملا رفع و مورد تایید قرار گرفته است.

2- بدنه اتوکلاو

بدنه اتوکلاو  باتوجه به نوع مصرف دستگاه اتو کلاو از نظر طول ،قطر،فشار و درجه حرارت قابل تحمل طراحی و ساخته میشود معمولا با توجه به اینکه در اکثر اتوکلاوها از بخار  استفاده میشود معمولا جنس ورق بدنه از فولاد 17mn4 ,و یا A516 انتخاب و مورد استفاده قرار میگیرد

3-شاسی دستگاه اتوکلاو

شاسی دستگاه اتوکلاو نیز همانند سایر دستگاها جهت قرار گرفتن بر روی فنداسیون طراحی و ساخته میشود که بسته به نوع اتوکلاو(عمودی یا افقی) در فواصل یا طول های خاص از ورق معمولی تهیه میگردد،نکته حائز اهمیت در مورد شاسی بعضی از اتوکلاو  ها وجود چرخ و فنر در قسمت پایینی است که به دلیل منبسط،منقبض شدن اتوکلاو تحت فشار مورد استفاده قرار میگیرند.

4- ایزولاسیون و عایق بندی اتوکلاو

دستگاه اتوکلاو نیز همانند سایر دستگاه های صنعتی جهت جلوگیری از اتلاف و هدر رفت انرژی مورد عایق بندی و ایزولاسیون قرار میگیرد که با توجه به سفارش مشتری پس از عملیات عایق کاری داخلی اتوکلاو که معمولا از پشم سنگ مورد استفاده قرار میگیرد بر روی آن ورق استنلیس استیل،آلومینیوم،ویا ورق گانوانیزه گرم کشیده میشود 

5- قسمت داخلی دستگاه اتوکلاو

این قسمت با توجه به ظرفیت نوع کاربرد درجه حرارت و فشار کاری دستگاه اتوکلاو به صورت یک ریل مستقیم که ارابه یا کالسکه یا گاری اتوکلاو به راحتی بر روی آن حرکت کند طراحی و ساخته میشود.

6-تجهیزات کنترلی اتوکلاو

این تجهیزات که جهت کنترل و اطمینان مورد استفاده قرار میگیرد شامل سوپاپ اطمینان جهت جلوگیری از نرفتن فشار از حد معین شیر فشار شکن جهت کنترل فشار ورودی بخار یا سیال دیگر به داخل اتوکلاو تراپ یا تله بخار جهت گرفتن مواد زائد بخار برگشتی از مصرف شیر های ورودی و خروجی اتوکلاو همچنین دستگاه اتوکلاو مجموعه انرژی بخار گستر دارای یک شیر اطمینان در قسمت جلوی درب ورودی اتوکلاو را دارا میباشد که تا زمانی که این شیر باز نگردیده و بخار داخل اتوکلاو خالی نگردیده است امکان باز شدن درب اصلی را نمیدهد.

امروزه با پیشرفت علم پزشکی و گسترش بیمارستان ها استفاده از دستگاه اتوکلاو جهت استریل نمودن تجهیزات پزشکی با استفاده از بخار به امری طبیعی مبدل گردیده است.

موارد دیگر استفاده از اتوکلاو میتوان به صنایع غذایی اشاره نمود که در آنها معمولا از اتوکلاو جهت استریل کردن کنسروها استفاده میشود که در اکثر موارد به دلیل حساس بودن و بهداشتی بودن مواد غذایی جنس  بدنه اتوکلاو از استنلس استیل 304 یا 316 انتخاب میگردد.

دستگاه اتوکلاو علاوه بر استفاده در صنعت در علوم آزمایشگاهی و رشته شیمی نیز بسیار مورد استفاده قرار میگیرد جدیدترین نسل دستگاه اتوکلاو که در صنعت غذایی مورد استفاده قرار میگیرد دستگاه اتوکلاو استریل رب بوده که این اتوکلاو پس از اینکه محصول رب نهایتا بسته بندی شده و داخل قوطی های فلزی قرار میگیرد توسط ارابه هایی از جنس استنلس استیل به داخل اتوکلاو هدایت شده سپس دستگاه اتوکلاو توسط پمپ وکیوم کاملا در حالت خلاء قرار می گیرد و پس از چند دقیقه بخاربا فشار معمولا بین 7 الی 8 بار داخل دستگاه اتوکلاو شده و باعث استریل شدن قوطی و از بین رفتن میکروب های آن میگردد.

دستگاه اتوکلاو بلوک سبک AACیکی از مهم ترین دستگاه ها در خط تولید بلوک میباشد زیرا که زمانی که بلوک تولید شده در داخل دستگاه اتوکلاو قرار نگیرد رطوبت آن از بین نرفته و به این بلوک ها NAAC میگویندبتن هوادهی اتوکلاو (AAC) در پروژه های ساختمانی در سراسر جهان استفاده می شود و از پنج ماده اولیه اولیه مس خاکستر ، ماسه ، آهک ، گچ ، پودر آلومینیوم و آب به همراه ماده منبسط کننده تولید می شود.

در کنار دستگاه اتوکلاو AAC دستگاه های دیگری مانند بال میل دیگ بخار میکسر کاتر و غیره مورد استفاده قرار میگیرد.

در مخزن های استوانه ای که تحت فشار هستند مانند مخازن هیدرولیک  یا اتوکلاو صنعتی یا دیگ بخار که حامل سیال با فشار زیاد هستند تنش های مماسی و شعاعی هر دو به وجود می ایند که مقادیر آنها به شعاع انحنای جزء مورد بررسی قرار میگیرد برای تععین مقادیر تنش شعاعی rơو tơفرض میکنیم که افزایش اندازه در جهت طولی استوانه،در سرتاسر محیط استوانه،یکسان باشد به زبان دیگر یک مقطع عمود بر محور استوانه پس از وارد کردن تنش نیز مسطح باقی می ماند.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

با توجه به شکل فوق اگر شعاع درونی یک استوانه ،یا دیگ بخار و یا یک اتوکلاو را برابر با ri و شعاع بیرونی را با ro در نظر بگیریم فشار درونی pi و فشار بیرونی po میتوان نشان داد که تنش های شعاعی و تنش های مماسی با مقادیر زیر وجود دارند

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

یکی دیگر از مباحث مهم درتعیین فشار دستگاه اتوکلاو یا هر مخزن تحت فشار دیگری بحث MAWP مخفف جمله

     MAXIMUM ALLOWABLE WORKING PRESSUREمیباشد که به معنی حداکثر فشار مجازی که در دمای مشخص در قسمت بالایی مخزنی که در حالت کار عادی میباشد گفته میشود

هیدرو تست در اتوکلاوهای انرژی بخار گستر

آزمون تست هیدرواستاتیک بر روی دستگاه اتوکلاو پس از هرتوع عملیات حرارتی و تنش زدایی انجام میپذیرد معمولا این تست1.3 برابر فشار طراحی اتوکلاو در مدت 30 دقیقه صورت میپذیرد.

یکی دیگر از مسایل مهم در ساخت بدنه اتوکلاو در مجموعه انرژی بخار گستر این میباشد که عملیات جوشکاری در دمای استاندارد پس از عملیات پیش گرم انجام میپذیرد،نکته حائز اهمیت در عملیات جوشکاری این است که دمای فلز و محیط هیچ گاه نباید کمتر از 20- درجه باشد.

شیرهای اطمینان(سوپاپ اصمینان)

یکی از تجهیزات مهم نصب شده بر روی دستگاه اتوکلاو شیر اطمینلن میباشد که جهت جلوگیری از کنترل فشار داخلی اتوکلاو میباشد که جهت نصب آن طبق استاندارد میبایستی به نکات زیر توجه شود.

1-حداقل سوراخ سوار شده هر شیر اطمینان که مستقیم بر روی دستگاه اتوکلاو نصب میگردد نبایستی کمتر از 20 میلیمتر باشد.

2-ظرفیت کامل تخلیه سوپاپ اطمینان باید طوری باشد که باعث افزایش فشار داخلی اتوکلاو بیش از 1.1 فشار طراحی نشود.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

  

برچسب ها: